Logo Gmina Administracja Publiczna

Zabezpieczenie należytego wykonania umowy

Kiedy zamawiający dokonuje wyboru oferenta jest narażony na niebezpieczeństwo niestarannego wykonania przedmiotu zamówienia. Dlatego też „Zamawiający może żądać od wykonawcy zabezpieczenia należytego wykonania umowy, zwanego dalej „zabezpieczeniem”. Zabezpieczenie służy pokryciu roszczeń z tytułu niewykonania lub nienależytego wykonania umowy.

Kiedy zamawiający dokonuje wyboru oferenta jest narażony na niebezpieczeństwo niestarannego wykonania przedmiotu zamówienia. Dlatego też „Zamawiający może żądać od wykonawcy zabezpieczenia należytego wykonania umowy, zwanego dalej „zabezpieczeniem”. Zabezpieczenie służy pokryciu roszczeń z tytułu niewykonania lub nienależytego wykonania umowy. Jeżeli wykonawca jest jednocześnie gwarantem, zabezpieczenie służy także pokryciu roszczeń z tytułu gwarancji jakości.” (Art.147ust.1-2) Zabezpieczenie wykonania umowy wymusza na oferencie troskę w prawidłowe wykonanie przedmiotu umowy. Ustawa określa także wysokość zabezpieczenia. Zamawiający ustala je w stosunku procentowym do ceny całkowitej podanej w ofercie albo maksymalnej wartości nominalnej zobowiązania zamawiającego wynikającego z umowy... Zabezpieczenie ustala się w wysokości od 2% do 10% ceny całkowitej podanej w ofercie albo maksymalnej wartości nominalnej zobowiązania zamawiającego wynikającego z umowy.” 

Przykład:
Gmina ogłosiła przetarg na budowę chodnika. Wpłynęły cztery oferty. Wybrano najkorzystniejszą przed podpisaniem umowy zamawiający zażądał zabezpieczenia należytego wykonania umowy, mimo, że nie było o tym zapisów w SIWZ? Czy miał do tego prawo? Zamawiający w tej sytuacji naruszył prawo. Może on bowiem żądać do oferenta zabezpieczenia, jeżeli zapisy o nim pojawiły się w SIWZ. Zamawiający ma obowiązek podać wszelkie warunki dotyczące jego wysokości i sposobu zwrotu, jak również zakres zabezpieczenia roszczeń

Ustalając wysokość zabezpieczenia zamawiający musi pamiętać, iż wysokość zabezpieczenia ustala się od ceny całkowitej podanej w ofercie. Zgodnie z ustawą o cenach (Dz.U. Nr 97, poz. 1050 z 2002r) cena oznacza „wartość wyrażona w jednostkach pieniężnych, która kupujący jest zobowiązany zapłacić przedsiębiorcy za towar lub usługę, w cenie uwzględnia się podatek od towarów i usług oraz podatek akcyzowy…” 

Zabezpieczenie może mieć dwojaki charakter:

  • fakultatywny zamawiający może zażądać zabezpieczenia, w razie gdy obawia się o jakość wykonania przedmiotu umowy
  • obligatoryjny ma miejsce kiedy zamówienie przekracza 60 000 euro          ( roboty budowlane) bądź gdy wartość zamówienia przekracza 5 mln euro ( usługi i dostawy) a także w przypadku umó zawieranych na okres dłuższy niż 3 lata z wyjątkiem tych, o których mowa w art. 142 ust 4 i           art. 143

Jest jeden wyjątek, kiedy zamawiający może odstąpić od żądania wniesienia zabezpieczenia, mianowicie, jeżeli żądanie zabezpieczenia należytego wykonania umowy spowodowałoby znaczący wzrost ceny ofertowej lub uniemożliwiłoby wykonanie zamówienia zamawiający. Wtedy możne się on starać o zgodą Prezesa Urzędu na nie pobieranie zabezpieczenia. 

Przykład:
Burmistrz ogłosił przetarg na modernizację budynku Szkoły Podstawowej. Była to dość duża inwestycja. Termin realizacji przewidziano na 18 m-cy. Kwota zabezpieczenia była dość znaczna, czy można jakoś tą kwestię rozwiązać, żeby nie obciążać wykonawcy? Jeżeli okres zamówienia jest dłuższy niż rok, zabezpieczenie może być tworzone na skutek potrąceń z faktur przejściowych. Jednak pełna kwota zabezpieczenia nie może wpłynąć na rachunek zamawiającego nie później niż do połowy okresu, na który została zawarta umowa. 

Ustawodawca określił w art. 148 ustawy zamkniętą listę form, w jakich może zostać wniesione zabezpieczenie, są to następujące formy:

  • pieniądze
  • poręczenia bankowe
  • gwarancje bankowe
  • gwarancje ubezpieczeniowe
  • poręczenia udzielane przez podmioty, o których mowa w art. 6 ust. 3 pkt 4 lit. b ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. o utworzeniu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości.( nowa nieznana w ustawie o zamówieniach publicznych forma zabezpieczenia)

Za zgodą zamawiającego zabezpieczenie może być wnoszone również:

  • § w wekslach z poręczeniem wekslowym banku;
  • § przez ustanowienie zastawu na papierach wartościowych emitowanych przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego;
  • § przez ustanowienie zastawu rejestrowego na zasadach określonych w przepisach o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów.

Przykład:
Burmistrz ogłosił przetarg na budowę sieci kanalizacji sanitarnej. Oferent który wygrał przetarg wniósł zabezpieczenie w formie gwarancji bankowej. W trakcie realizacji zwrócił się do zamawiającego o zwrot oryginału gwarancji. Jak powinien postąpić zamawiający w tej sytuacji? Na pisemną prośbę oferenta, zamawiający może zwrócić oryginał dokumentu potwierdzającego wniesienie zabezpieczenia, pozostawiając w dokumentacji jego kopię poświadczoną za zgodność z oryginałem. Ale w tej sytuacji zamawiający nie może zwrócić oryginału. Może to, bowiem uczynić dopiero po upływie okresu, na jaki wniesione zostało zabezpieczenie

Jeżeli zwycięski oferent uprzednio wniósł wadium w pieniądzu podlega ono zaliczeniu wraz z odsetkami na jego wniosek na poczet pieniężnego zabezpieczenia należytego wykonania umowy.
  
Sprawą niezwykle ważną jest określenie w SIWZ zapisów dotyczących sposobu i terminu zwrotu zabezpieczenia. Zamawiający zwraca zabezpieczenie w terminie 30 dni od dnia wykonania zamówienia i uznania przez zamawiającego za należycie wykonane. Kwota pozostawiona na zabezpieczenie roszczeń z tytułu rękojmi za wady lub gwarancji jakości i nie może przekraczać 30% wysokości zabezpieczenia. Kwota ta jest zwracana nie później niż w 15 dniu po upływie rękojmi za wady lub gwarancji jakości. 

Marcin Melon konsultant ds. zamówień publicznych prowadzi własna firmę doradczą. Były vice prezes ceyta Europejskiego Stowarzyszenia Ekspertów i Konsultantów. Działa jako Członek Polskiego Klubu Infrastruktury Sportowej, współpracuje z biurem konsultacyjnym „KOBIKO”. Autor licznych publikacji z prawa zamówień publicznych. Prowadzi doradztwo w samorządach i firmach prywatnych. Masz problem z przetargiem napis mmelon@op.pl lub zadzwoń tel. 512 347 711.

Akceptuję

Polityka Plików Cookies...